Sayfalar

5 Eylül 2010 Pazar

Sokollu Mehmet Paşa Külliyesi, Payas, Hatay

Sokollu Mehmet Paşa Külliyesi    (İskenderun)
Sokollu Mehmet Paşa Külliyesi, İskenderun, Hatay
Sokollu Mehmet Paşa Külliyesi, Hatay'ın Payas İlçesi'nde bulunmaktadır.
Osmanlı devrine ait eserlerden Sokollu Mehmet Paşa Külliyesi günümüze çok iyi bir durumda ulaşmış ve restore edilmiştir.

Sokollu Mehmet Paşa 1574’te Mimar Sinan’a Cami, Medrese, Sıbyan Mektebi, Arasta, Han, Tabhane, İmaret, Hamam ve Çeşmeden oluşan bir külliye yaptırmıştır.
Klasik Osmanlı Mimarisinin tüm özelliklerini yansıtan külliyenin camisi Evliya Çelebi’de “Cami-i Kebir” olarak geçmektedir.
Caminin ibadet mekânını örten büyük kubbe iki küçük kubbe ile desteklenmektedir. 
Bu plân düzeninden ötürü de yan mekânlı camiler grubu içerisinde yer alacak özelliktedir. 
Ana giriş kapısı oldukça yüksek ve sivri kemerlidir ve mukarnaslarla süslenmiştir. 
Mermer mihrap XIX.yüzyılda buraya eklenmiştir. 
Ampir üslubundadır.

Yapı topluluğunun bedesteni, kervansaray ile cami arasına yerleştirilmiştir.
Buradaki beş dizelik yazıtından 1574-1575 yıllarında yapıldığı anlaşılmaktadır.
Yapı topluluğunun merkezini oluşturan bedesten 15x115 m. ölçüsünde olup dikdörtgen planlıdır.
Üzeri de 12 çapraz tonozla örtülmüştür.

Yapı topluluğunun hemen hemen tümünü kaplayan kervansaray, doğusundaki alanı bütünüyle kaplamıştır.
Osmanlı kervansarayları arasında büyüklüğü ile dikkati çeken bir yapı olup, kare plânlı bir avlunun etrafındadır.
Kuzey ve güneyi sekizer, doğusu da on üç payeyi taşıyan çapraz tonozlu revaklarla çevrilmiştir.
Bu revakların arkasında da konaklama hücreleri yer almaktadır.
Odaların dışa açılan pencereleri olmadığından aydınlanma avludan yapılmaktadır.

Yapının güneyindeki dar ve uzun bir koridor aracılığıyla iç bahçeye geçilir.
Burada doğu ve batı yönlerinde tonoz örtülü bir takım mekânlarla karşılaşılır.
Aynı zamanda burada günümüze gelememekle birlikte, büyük bir mutfağın olduğu sanılmaktadır. XVI.yüzyıla tarihlendirilen bu eserin üst örtüsü çapraz tonoz ve kubbelerle tamamlanmıştır.

Caminin kuzeyinde, Sokollu Mehmet Paşa Külliyesi’nin bir bölümünü oluşturan hamam, caminin kuzeyinde, bedesten ile kervansaray arasında yapılmıştır.
XVI. Yüzyılın, klasik Osmanlı mimarisi üslubundadır.
Çifte hamam plân düzeninde olan yapının kadınlar bölümü yıkılmış ve günümüze gelememiştir. Soyunma yeri kare plânlı olup, sekiz köşeli bir kasnak üzerine kubbe oturtulmuştur.
Sıcaklık kısmı ise hac plânlı ve dört eyvanlıdır.
Bunun köşeleri kesme taştan, kubbeli dört eyvan yerleştirilmiştir.

Külliyenin yanı başından geçen çay üzerinde de altı köprü kurulmuş olup, günümüzde bunlardan yalnızca ikisi kullanılmaktadır.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder