19 Mart 2013 Salı

Bakanlığın Trabzon Ayasofya Camii işgali sona erdi


 Trabzon Ayasofya Camii
(14 Mart 2013)
Bakanlığın Trabzon Ayasofya Camii işgali sona erdi
Trabzon 1. Asliye Hukuk Mahkemesi, bakanlığın Trabzon Ayasofya’daki işgaline son verdi.
Fatih Sultan Mehmed’in Trabzon’u fethinden sonra camiye çevrilen ancak 1961 yılında şaibeli olarak müzeye dönüştürülen Trabzon Ayasofya’nın, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından işgal ettiğine yönelik haberleri sonuç verdi.
Trabzon 1. Asliye Hukuk Mahkemesi, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın Trabzon Ayasofya’daki işgaline son verdi.

“MÜLKİYET HAKKININ İHLALİ”

Mahkeme; Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın fiilen taşınmazı (Trabzon Ayasofya Camii) müze olarak kullanımını haklı kılan anlayışın, Anayasa’nın 35. ve Türk Medeni Kanunu’nun 683. maddelerinde düzenlenen ve teminat altına alınan mülkiyet hakkının ihlali anlamını taşıyacağının açık olduğuna hükmetti, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın yaptığı müdahalenin (işgaline) önlenmesine karar verdi.
Trabzon İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü; Trabzon 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin kararının ardından Trabzon Ayasofya Camii’nden taşınmaya başladı.


 Trabzon Ayasofya Camii

MÜDAHALESİNİN MEN’İ DÂVÂSI

Vakıflar Genel Müdürlüğü, Fatih Sultan Mehmed Vakfı’na ait, kadastroca 24 ada 16 parsel sayısını alan taşınmaza (Trabzon Ayasofya Camii) Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın fuzuli müdahalede bulunduğu gerekçesiyle dava açtı, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın müdahalesinin men’ine karar verilmesi istedi. Dava Yargıtay’a gitti ve Yargıtay 8. Hukuk Dairesi’nin görevsizlik kararı üzerine müdahalenin önlenmesi davası yeniden görüldü.

“KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI’NIN YAPTIĞI MÜDAHALENİN ÖNLENMESİNE”

Trabzon 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin kararında; Yargıtay 1. Hukuk Dairesi’nin 27 Haziran 2012 tarih ve 2012/5916 Esas ve 2012/8101 karar sayılı ilamı ile somut olayda, davacı Vakıflar İdaresi ile davalı Bakanlık arasında taşınmazın kullanımı açısından bir protokol veya sözleşme düzenlenmiş olmadığı hatırlatıldı.

Mahkeme; davalı bakanlığın (Kültür ve Turizm Bakanlığı) taşınmazın müze olarak kullanımına ilişkin tahsis talebinin de davacı Vakıflar İdaresi tarafından reddedildiğinin dosya kapsamından sabit olduğunu belirtilerek, şöyle denildi:

“Bu durumda davalı bakanlığın (Kültür ve Turizm Bakanlığı) fiilen taşınmazı müze olarak kullanımını haklı kılan anlayış, Anayasa’nın 35. ve Türk Medeni Kanunu’nun 683. maddelerinde düzenlenen ve teminat altına alınan mülkiyet hakkının ihlali anlamını taşıyacağının açık olduğu, bu durumda kayda üstünlük tanınmak suretiyle davanın kabulüne karar gerektiği, Trabzon ili Ayasofya Mahallesi 24 ada 16 nolu parsele Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın yaptığı müdahalenin önlenmesine…”

 Trabzon Ayasofya Camii
 
İŞTE O MADDELER

Anayasa’nın 35. maddesinde; “Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz” deniliyor.

Türk Medeni Kanunu’nun 683. maddesinde de; “Bir şeye malik olan kimse, hukuk düzenini sınırları içinde, o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisine sahiptir.  Malik, malını haksız olarak elinde bulunduran kimseye karşı istihkak davası açabileceği gibi, her türlü haksız elemanın önlenmesini de dava edebilir” deniliyor.
Vakıflar Genel Müdürlüğü; söz konusu maddelere dayanarak Trabzon Ayasofya Camii’ni açacak.

TRABZON AYASOFYA CAMİİ’Nİ BAKANLIKLAR İŞGÂL ETMİŞ

Trabzon Ayasofya Camii, Fatih Sultan Mehmed’in Trabzon’u fethinden sonra camiye çevrilmiş, 1916 Rus işgaline kadar cami olarak kullanılmış, 1916-1918 Rus işgalinde cami olmaktan çıkarılmış. 

Ayasofya 1918-1944 yılları arasında tekrar cami olarak kullanılmış.  
Ayasofya; 1944-1953 yılları arasında 48. Tümen tarafından askeri depo, askeri benzinlik olarak kullanılmış
1953 yılında yeniden cami olarak kullanılmaya başlanmış.  
1959 yılında İngiltere Edinburg Üniversitesi’nden bir heyetle birlikte Vakıflar İdaresi restorasyon çalışmalarına başlamış, bu esnada mabedin bir kısmında yine cami fonksiyonu devam etmiş. 
1961 yılında tamamlanan tamir sonrası yapı içerisindeki freksler ortaya çıkarılmış ve tamir sonrası mabedin cami olarak kullanımına son verilerek re’sen müzeye dönüştürülmüş. 
Ayasofya Camii; Vakıflar İdaresi’nin onayı olmaksızın önce Milli Eğitim Bakanlığı tarafından ardından Kültür Bakanlığı tarafından müze olarak kullanılmaya başlanmış, 24 Ocak 1986 tarihinde Ankara Kültür ve Tabiat Varlıkları Ankara Bölge Kurulu, Ayasofya’nın müze olarak kullanımına karar vermiş.


14 Mart 2013 Tarihli Haberin Kaynağı: http://www.dinihaberler.com/haber/31864/bakanligin-trabzon-ayasofya-camii-isgali-sona-erdi.html