22 Nisan 2015 Çarşamba

Afet Yolal Camii, Beşiktaş, İstanbul

Afet Yolal Camii, Beşiktaş, İstanbul
Afet Yolal Camii, İstanbul'un Beşiktaş İlçesinde, Levent Mahallesi, Levent Caddesinde Mektep Sokağı ile Sümbül Sokağının kesiştiği yerdedir.
Caminin bânîsi tüccardan İbrahim YOLAL ölen kızı Afet Yolal adına yaptırmıştır.
Mimarı Yüksek Mimar Vasfi EGELİ’dir.
Cami, 1954 yılında inşaatına başlanmış, 1961 yılında tamamlanarak ibadete açılmıştır.
Afet Yolal Câmii, 2440 m², toplam alanda, 2055 m²’lik bir avlu içerisinde 385 m²  iç alanı olan, kare plânlı, betonarme, duvarları kûfekî taşından yapılmış, kubbeli, taş minareli bir yapıdır. (1)
Cami, sokak seviyesinden yüksekçe bir platform üzerine inşa edilmiştir. 
Caminin içinde bulunduğu 2055 metrekarelik avlunun etrafı istinat duvarları ile çevrili olup, avlunun üç yönden girişi bulunmaktadır. 
Bu girişler, doğu-batı ve kuzey cephelidir.
Her üç cepheden avluya girilen kapılar demirden ve çift kanatlıdır.
 Afet Yolal Camii'nin Mihrab ve Minberi, Beşiktaş, İstanbul
Caminin doğu, batı ve kuzey cephelerindeki 1600 m²’lik zemini seramikle kaplı olan, tamamı 2055 m²’lik avlu, ortasındaki camiyi adeta kolları arasına almıştır.
Bu geniş avlunun doğu, güney ve batı bölümünün bir kısmı demir çitlerle çevrili olup, içindeki çam ağaçları ve yeşilliklerle farklı ve güzel, doğu tarafında 2 adet musalla taşı vardır. İstanbul’da Şehit Cenazeleri genellikle bu camiden kaldırılmaktadır.
Yine avlunun batı kesiminde 2 katlı 3 adet lojmanı, altında bir kütüphanesi, kütüphanenin bitişiğinde bir gasilhane - morg- bayanlar ve erkekler için ayrı ayrı yeterli miktarda tuvaletleri ve ayrı bir mekânda da çok nezih şadırvanı ve abdest alma yerleri vardır.
Son cemaat yeri, ince gövdeli mukarnas başlıklı dört adet mermer sütun üzerinde, beş tane sivri kemere üç tanesi ön cephede oturan üç kubbeli bir mekândır. 
Üç yönden açık, kesme taştan yapılmış bir revak teşkil eder.(2) 
Camekânlı bir girişi olan son cemaat yeri cepheleri demir parmaklıklarla muhafaza altına alınmıştır. Ve girişin üzerinde besmele yazılıdır.
Harim kapısı, etrafı mermer söveli basık kemerli iki kanatlı ahşaptır.
Kare plânlı olan harim, yüksek kasnaklı bir kubbe ile örtülüdür. 
Kubbe kasnağında 12 küçük vitray pencere bulunan kubbenin dört tarafına sekizgen gövdeli ağırlık kuleleri yerleştirilmiştir.
Kubbe üzeri kurşunla örtülü, kubbe içi ve harim duvarları toz boyalarla bezemeler, nakışlar ve çeşitli desen ve motiflerle süslenmiştir.
Mihrabı alçıdan yapılmış olup, beyaz mermer görünümü verilmiştir.
Harim duvarlarında etrafı mermer söveli, dikdörtgen alüminyum doğrama demir parmaklıklı 11 adet pencere vardır. 
Mihrap üstünde 3 adet biri yuvarlak vitray pencere vardır.
Minberi ve kürsüsü ahşaptır.
Harimin girişinde sağ ve sol köşelerden kadınlar mahfiline açılan etrafı mermer söveli iki ahşap kapıdan girilerek taş merdivenlerle mahfile çıkılır.
Mahfil ‘U’ şeklindedir ve harime bakan kenarları 60 cm. yükseklikte ahşap parmaklıklarla çevrilidir.
Mahfilin cephe duvarlarında altlı üstlü çift sıra halinde 16 vitray pencere bulunmakta olup, pencere aralarında dört halife ile Haseneyn isimleri yazılı levhalar bulunmaktadır.
Tek şerefeli dış kısmı küçük betebe ile kaplanmış olan minaresi caminin kuzeybatı cephesinde harim duvarına bitişik bir kaide üzerinde ve minare girişi dışarıda avludandır.
Levent Afet Yolal Câmii, oranları ve mimari detayları ile 20.yüzyıl Türk neoklasiğinin güzel örneklerinden birisidir.(3)
Mülkiyeti özel bir vakıf olan Afet Yolal Câmii Vakfına ait olan Afet Yolal Camii’nin bir imam-hatip kadrosu vardır. İki de fahri müezzini bulunmaktadır. 
Bir imam-hatip ve iki fahri müezzin kayyumun görev yaptığı camide vakit namazlarında 80–100, Cuma ve bayram namazlarında 750–800 cemaat olmaktadır.
Camide hanımların namaz kılabilecekleri yer mevcut olup, Yaz Kur’an Kurslarında 20–25 öğrenci bulunmaktadır.
   1-T.ÖZ İstanbul Camileri. C.2 S.81)
   2-DBIA.C.5 S.209
   3-DBB S.163-164